17-09-11

The seven deadly words

Het is onmogelijk om de Engelse maatschappij te begrijpen wanneer je niet weet of beseft dat ze nog in alle opzichten een echte klassemaatschappij is, met zeer weinig sociale mobiliteit. Dat heeft er voor een groot deel mee te maken dat klasse-onderscheid niets te maken heeft met geld, maar met opvoeding en afkomst. Iemand die geld genoeg heeft om zich op te houden op plaatsen en in cirkels waar de upper class bijeen komt kan proberen zich via uiterlijkheden voor te doen als "één van hen", en kan met de hulp van een goede leraar zelfs het juiste accent aanleren, maar zal zich vroeg of laat verraden door het gebruik van een verkeerd woord. Dat maakt hem niet alleen iemand van een lagere klasse, wat geen schande is, maar iemand die probeert zich naar boven te wurmen: een onvergeeflijke inbreuk.

Ter verduidelijking, de Engelsen onderscheiden drie klassen: upper-class, middle-class en working-class, en maken dan ook nog een fijn onderscheid tussen upper-, middle- of lower- in elk van de drie klassen. Elke Engelsman is uitgerust met een fijn afgestelde radar die hem na vijf minuten conversatie zal verklappen in welk deel van zijn maatschappij de ander toehoort. U als toerist ontsnapt eraan en bent neutraal. Of u trouwens in uw eigen land upper, middle of lower class bent zal hem worst wezen...

Deze zeven woordjes zijn onverbiddellijke weggevers.

Pardon

Dit schijnt zowat het ergste woordje te zijn dat u kan gebruiken wanneer u converseert met iemand van de upper-class of upper-middle-class, veel erger dan bijvoorbeeld het woordje fuck. Het klasseert u onmiddellijk als iemand van de middle-middle of lower-middle class. Upper class en zelfs working class mensen zullen het woordje Sorry of gewoonweg What? gebruiken. "Pardonia" wordt wel eens gebruikt om te verwijzen naar de voorsteden waar de meeste middle-class mensen wonen.

Toilet

Lavatory of loo is het correcte upper-class woord, en toilet is working-class-, lower-middle- of middle-middle-class. Mensen die alternatieven gebruiken als gents, ladies, bathroom, powder room, convenience of het meer ironische privy of heads gebruiken zijn lower- en middle-middle-class, mét ambitie om op te klimmen, die het woordje toilet op deze manier ontwijken. Wie zich als toerist afvraagt wat hij moet zeggen, moet niet panikeren. U bent immers neutraal (maar vermijdt toch maar termen als jakes, privy of heads, men is dat niet gewend van toeristen).

Serviette

Het correcte woord is napkin. Voor upper-middle en upper-class mensen is het gebruik van een Frans woord alleen maar een teken dat u probeert uw status te verhogen door het gebruik van een Frans woord. Upper-class kinderen die van hun nanny het woord leren worden door hun moeders terug getraind om het Engelse napkin te gebruiken.

Dinner

Hier wordt het wat moeilijker. Dinner is ok, wanneer het het avondmaal aanduidt, maar wanneer je het gebruikt voor het middagmaal is het lower-class. Ook het gebruik van het woord tea voor het avondmaal is dat, voor de hogere klassen is tea een tussenmaal om vier uur. Lagere klassen noemen dit aftenoon tea. Supper betekent hetzelfde als dinner, maar het is minder formeel en het is meer een gezellig familiemaal in de keuken dat u deelt met hele familie, kinderen incluis, en niet in de woonkamer. Voor buitenlandse bezoekers is dit soms verwarrend: wanneer u wordt uitgenodigd voor tea of dinner moet u het klasseniveau van uw kennis weten om te weten op welk tijdstip u moet opdagen...op het verkeerde moment komen is niet alleen vervelend maar ook beledigend.

Settee

Dit is een minder duidelijke aanwijzing, maar de hogere klassen gebruiken het woord sofa, de lagere settee. Couch wordt gebruikt door jeugd die teveel naar Amerikaanse feuilletons keek. Hier kan u ook visueel een verschil zien: een uitgezakt erfstuk wijst op upper-class, een gloednieuwe driezitter die past bij de kleuren van de muren is middle- of lower-class.

Lounge

Sofa's vind je in sitting rooms of drawing rooms (van withdrawing rooms, kamers om je in terug te trekken), settees in lounges of living rooms. Het schijnt een goede klass-indicator te zijn, mensen met ambitie krijgen lavatory en sorry wel onder de knie, maar maken hier vaak cruciale vergissingen.

Sweet

Het toetje, of het zoete deel van de maaltijd aan het eind ervan, heet in upper-class Engels pudding. Sweets is absoluut middle- of lower-class, dessert komt uit Amerika, maar voor traditionele upper-class maaltijden is dessert een stuk fruit dat je eet met mes en vork en dat nà de pudding wordt geserveerd.

De Engelse taal krioelt verder van dergelijke voorbeelden. Doe als buitenlander geen poging om ze meester te worden, ten eerste lukt u dat toch niet, en ten tweede is het van geen enkele betekenis: u behoort immers tot geen klasse. Vaak ligt hier trouwens de verklaring voor synoniemen die eigenlijk exact hetzelfde aanduiden. Het is het klasseniveau van de spreker dat bepaalt wanneer wat gebruikt wordt, de betekenis is identiek. Ik heb mij jarenlang afgevraagd of het nu pudding of sweet was...

Bron: FOX, Kate, Watching the English., Hodder & Stoughton, 2004

 

  

15:43 Gepost door Erik De keersmaecker | Permalink | Commentaren (0) |  Facebook |

De commentaren zijn gesloten.